مهار دیوار با میلگرد چگونه صورت میگیرد؟
دسترسی سریع به محتوای این مطلب
در سال های اخیر زلزله های شدیدی در سرتاسر دنیا به وقوع پیوسته اند و خرابی بسیاری به بار آورده اند. این مسئله اهمیت مستحکم سازی ساختمان ها را بیش از پیش مشخص می کند. در همین راستا استفاده از میلگرد در ساختمان سازی، بسیار مورد توجه قرار گرفته است. میلگرد یک مقطع فولادی است که برای افزایش مقاومت کششی بتن و تقویت اجزای سازه ای یا غیرسازه ای ساختمان به کار می رود. همچنین در افزایش استحکام بتن نیز نقش بسزایی ایفا می کند. در ادامه مقاله مرکزآهن با ما همراه باشید تا با نحوه مهار دیوار با میلگرد و کاربرد میلگرد در ساخت سازه ها بیشتر آشنا شوید.
نحوه مهار دیوار با میلگرد
ساختار اصلی دیوارهای امروزی را بتن مسلح تشکیل می دهد. بتن مسلح همان ترکیب میلگرد با بتن است که نقش مهمی در پایداری دیوار ایفا می کند. نوع سیستم مهار و تسلیح دیوار باید با توجه به جنس، ضخامت، ارتفاع، طول و شرایط سازه ای آن تعیین شود. روش های مختلفی برای مهار دیوار وجود دارد که بسته به شرایط می توانند مورد استفاده قرار گیرند. البته هنگام مهار دیوار با میلگرد توجه به چند نکته ضروری است که عبارتند از:
- میلگردها را می توان به صورت افقی یا عمودی برای مهار دیوار به کار برد.
- برای مهار دیوار علاوه بر بتن و میلگرد، به ابزارهای دیگری مانند قلاب و گیره هم نیاز است.
- میلگرد آج دار، بهتر است، چرا که ملات بهتر روی آن می نشیند.
- میلگرد خرپایی مقاومت بیشتری نسبت به میلگرد نردبانی دارد.
- فاصله مناسب برای کارگذاشتن مفتول های میانی باید رعایت شود.
- میلگرد باید کاملا داخل ملات مستقر گردد.
مهار دیوار با میلگرد به شکل افقی
مهار دیوار با میلگرد به شکل افقی یکی از روش های رایج برای افزایش پایداری دیوارهای غیرسازه ای و کاهش احتمال ترک خوردگی آن ها است. در این روش، میلگرد یا میلگرد بستر در امتداد رج های افقی دیوار و داخل ملات قرار می گیرد. قرارگیری افقی میلگرد باعث می شود نیروهای کششی و برشی در طول دیوار بهتر توزیع شوند و احتمال ایجاد ترک های ناشی از نشست ساختمان، تغییرات دمایی یا تکان های زلزله کاهش یابد.
برای اجرای این روش معمولا از میلگرد بستر نردبانی یا خرپایی استفاده می شود. میلگرد بستر خرپایی به دلیل داشتن مفتول های مورب، مقاومت بیشتری در برابر نیروهای جانبی ایجاد می کند. عرض میلگرد بستر باید با ضخامت دیوار هماهنگ باشد و پس از قرارگیری، به طور کامل با ملات پوشانده شود. اگر بخشی از میلگرد خارج از ملات باقی بماند، احتمال زنگ زدگی و کاهش دوام اتصال افزایش پیدا می کند.
در محل اتصال دیوار به ستون بتنی، میلگرد افقی به کمک گیره، بست و قلاب به سازه متصل می شود. این اتصال باید به شکلی باشد که امکان حرکت محدود دیوار در داخل صفحه فراهم شود، اما دیوار در برابر حرکت خارج از صفحه مهار گردد. استفاده از میلگرد گالوانیزه، فولاد ضدزنگ یا میلگرد دارای پوشش اپوکسی نیز برای جلوگیری از خوردگی توصیه می شود. بررسی قیمت میلگرد در این مرحله می تواند به انتخاب گزینه مناسب از نظر اقتصادی کمک کند.
مهار دیوار با میلگرد به شکل عمودی
مهار دیوار با میلگرد به شکل عمودی بیشتر در دیوارهای بلند، دیوارهای دارای دهانه بزرگ و قسمت هایی که نیاز به تقویت موضعی دارند، مورد استفاده قرار می گیرد. در این روش، میلگردهای عمودی از پایین دیوار تا بخش بالایی آن امتداد پیدا می کنند و نیروهای وارد شده را به کف، تیر یا سایر اجزای سازه منتقل می نمایند. اجرای صحیح میلگرد عمودی می تواند از واژگونی دیوار در اثر زلزله یا فشار جانبی جلوگیری کند.
میلگردهای عمودی معمولا در داخل بلوک های توخالی، حفره های ایجاد شده در دیوار یا در مجاورت وادارهای میانی قرار می گیرند. پس از نصب میلگرد، فضای اطراف آن با ملات یا گروت پر می شود تا اتصال مناسبی بین میلگرد و دیوار ایجاد گردد. در دیوارهای بلند، ممکن است در کنار میلگردهای افقی و عمودی از وادارهای فولادی نیز استفاده شود؛ از این رو بررسی قیمت آهن می تواند در برآورد هزینه اجرای اجزای فلزی مهار دیوار موثر باشد.
در اجرای مهار دیوار با میلگرد عمودی، اتصال ابتدا و انتهای میلگرد اهمیت زیادی دارد. میلگرد باید در بخش پایینی به کف یا فونداسیون و در بخش بالایی به تیر یا سقف متصل شود. با این حال، نوع اتصال نباید مانع تغییر شکل مجاز سازه شود. به همین دلیل جزئیات اجرایی باید مطابق نقشه سازه و نظر مهندس طراح تعیین شوند. در برخی پروژه ها، میلگرد عمودی به عنوان جایگزین یا مکمل وال پست استفاده می شود، اما انتخاب روش مناسب به ارتفاع دیوار، طول دهانه، نوع مصالح و شرایط لرزه ای ساختمان بستگی دارد.
مهار دیوار با میلگرد بستر
میلگرد بستر در واقع ترکیب یک جفت مفتول طولی است. یکسری مفتول های کوچک نیز به شکل خرپایی یا نردبانی به این دو مفتول جوش خورده اند. میلگرد بستر را همراه با ملات در درزهای دیوار یا ستون به کار می برند. این ابزار جهت افزایش استحکام ساختمان و همچنین جلوگیری از تخریب بناهای قدیمی استفاده می کنند. مراحل کار معمولا بهصورت زیر است:
- تخلیه بخشی از ملات قدیمی
- وارد کردن میلگرد در ملات تازه
- قرار دادن میلگرد در عمق ملات به شکل یکنواخت
- پرکردن شکاف دیوار با ملات
- صاف کردن و پرداخت نهایی
نحوه اتصال میلگرد بستر به ستون بتنی
عملیات اتصال میلگرد بستر به ستون بتنی به دقت بالایی نیاز دارد. مراحل این عملیات در حالت کلی به شکل زیر انجام می پذیرد:
- مشخص کردن محل اتصال گیره و بست ها روی ستونها با استفاده از شاخص
- سوراخ کردن جاهای مشخص شده و قرار دادن رول پلاک.
- اتصال بست ها و گیره ها به ستون با پیچ های محکم و در محل نصب رول پلاک و قرار دادن قلاب.
- استفاده از وادارهای میانی برای دیوارهایی با ارتفاع بیش از 4 متر و کاشت پلیت در محل اتصال وادار.
همانطور که قبلاً هم گفته شد، میلگرد بستر ابزاری مناسب جهت استحکام بخشیدن ستون ها و دیوارها می باشد. برای آشنایی با نحوه مهار دیوار با میلگرد بستر، اطلاع از مشخصات کلی این نوع میلگرد مفید خواهد بود. شکل میلگردها ممکن است از نوع ساده یا آجدار باشد. فاصله مناسب مفتول های میانی در میلگرد خرپایی حدود 40 سانتی متر است. این فاصله در میلگرد نردبانی به دلیل مقاومت کمتر، در حدود 30 سانتی متر میباشد. علاوه بر این، مفتول های میانی نیز می توانند به شکل ساده یا آج دار باشند. در صورت استفاده از جنس نامرغوب در ساخت میلگرد، احتمال زنگ زدگی آن وجود دارد. لذا بهتر است میلگردها را از جنس گالوانیزه یا فولاد ضدزنگ انتخاب کرد، در غیر این صورت باید دارای پوشش اپوکسی باشند. کمترین مقدار قطر میلگردها 4 و بیش ترین مقدار آن 8 میلی متر است.
انواع میلگرد بستر را می توان در سه دسته افقی، عمودی و میلگرد مخصوص مرمت دیوارهای ترک خورده تعریف کرد. البته باید خاطرنشان کرد که برخی اوقات، استفاده از میلگرد افقی باعث اتصال بهتر میلگرد عمودی می شود. گیره های میلگرد نیز با وصل شدن به دیوار، به نصب بهتر میلگرد افقی کمک می کنند.
دلایل مختلفی باعث شد که از میلگرد بستر در اتصال ستون بتنی استفاده شود، یکی از مهم ترین دلیل استفاده را می توان مزایای متنوع نام گذاری کرد. برخی از این مزایا عبارتند از:
- افزایش مقاومت بخش خارجی دیوار
- افزایش انعطافپذیری دیوار در برابر فشار خارجی
- کاهش ترک های حاصل از تغییرات دمایی
- بالا بردن مقاومت در برابر تنش برشی در قسمت داخلی دیوار
- افزایش پایداری دیوار در برابر تکانهای ناشی از زلزله
- ایجاد اتصالات محکم و قوی بین دیوارههای دو جداره
در بالا تنها برخی از کاربردها و موارد مهم در خصوص میلگرد بستر برای شما ارائه شد؛ برای مطالعه دقیق در خصوص این نوع میلگرد به صفحه مقاله و برای اطلاع از قیمت میلگرد بستر به صفحه محصول در وبسایت مرکزآهن مراجعه کنید.
نکات اجرایی مهم در مهار دیوار با میلگرد
اجرای مهار دیوار با میلگرد تنها زمانی عملکرد مناسبی خواهد داشت که جزئیات فنی آن به درستی رعایت شود. انتخاب نوع و قطر میلگرد، فاصله قرارگیری، نحوه اتصال به ستون بتنی و کیفیت ملات از مهم ترین عواملی هستند که بر مقاومت نهایی دیوار تاثیر می گذارند. پیش از شروع اجرا باید نقشه های سازه و جزئیات مربوط به میلگرد بستر، وادار میانی، گیره و بست بررسی شوند.
یکی از نکات مهم، قرارگیری کامل میلگرد در داخل ملات است. ضخامت ملات در بالا و پایین میلگرد باید به اندازه ای باشد که پوشش کافی ایجاد کند و از تماس مستقیم فولاد با رطوبت جلوگیری شود. همچنین میلگردهای افقی باید به صورت مستقیم و بدون خم شدگی ناخواسته اجرا شوند. در محل اتصال میلگرد بستر به ستون بتنی نیز باید از بست و قلاب استاندارد استفاده شود و اتصال به شکلی انجام گیرد که دیوار بتواند تغییر شکل محدود و کنترل شده داشته باشد.
فاصله میلگردها باید براساس ارتفاع دیوار، طول دهانه، ضخامت دیوار و نوع مصالح تعیین شود. استفاده از فاصله های بیش از حد می تواند کارایی سیستم مهار را کاهش دهد. در دیوارهای بلند نیز باید از میلگرد عمودی یا وادار میانی استفاده شود. میلگردهای مورد استفاده بهتر است از نوع آج دار، گالوانیزه یا دارای پوشش ضدخوردگی باشند؛ زیرا میلگرد آج دار درگیری بهتری با ملات ایجاد می کند.
کنترل کیفیت جوش ها در میلگرد بستر خرپایی و نردبانی نیز ضروری است. مفتول های میانی باید به صورت یکنواخت به مفتول های طولی متصل شده باشند و هیچ گونه شکستگی یا جداشدگی در محل جوش مشاهده نشود. علاوه بر این، نصب تاسیسات نباید باعث قطع شدن یا آسیب دیدن میلگردهای مهار شود. در پایان اجرا نیز لازم است تمام اتصالات، محل قرارگیری میلگرد و کیفیت پرشدگی ملات توسط ناظر کنترل شود.
مهار دیوار با میلگرد یکی از روش های موثر برای افزایش پایداری دیوارهای بنایی و کاهش آسیب های ناشی از زلزله، نشست و تغییرات دمایی است. این کار می تواند به صورت افقی با استفاده از میلگرد بستر یا به شکل عمودی با اجرای میلگرد قائم انجام شود. انتخاب روش مناسب به ارتفاع و طول دیوار، نوع مصالح، وجود بازشو، شرایط لرزه ای و جزئیات نقشه بستگی دارد. در اجرای این سیستم باید میلگردها به طور کامل داخل ملات یا گروت قرار گیرند، فاصله نصب به درستی رعایت شود و اتصالات به ستون و سایر اجزای سازه مطابق نقشه انجام شوند. همچنین استفاده از میلگرد سالم و دارای پوشش مناسب، دوام سیستم را افزایش می دهد.
سوالات متداول
زمانی که دیوار در برابر نیروهای جانبی مانند زلزله، باد یا فشار خارج از صفحه پایداری کافی نداشته باشد، اجرای مهار مطابق نقشه سازه الزامی است.
خیر، امکان استفاده از میلگرد بستر به نوع مصالح، ضخامت دیوار، نوع ملات و جزئیات طراحی و اجرای دیوار بستگی دارد.
فاصله میلگردها براساس ارتفاع و طول دیوار، نوع بلوک، ضخامت دیوار، شرایط لرزه ای و نقشه های اجرایی تعیین می شود.
بله، پس از بررسی وضعیت دیوار و سازه توسط متخصص می توان از روش هایی مانند کاشت میلگرد یا نصب میلگرد بستر برای مقاوم سازی استفاده کرد.
مرکزآهن، مرجعی تخصصی و به روز برای کسب دانش و اطلاع از آخرین تحولات بازار آهن و فولاد است. با وبلاگ جامع ما، همیشه از آخرین اخبار و اطلاعات این صنعت آگاه باشید.