حدیده کاری چیست؟ (معرفی حدیده کاری لوله)

2 ماه پیش9689بازدید0دیدگاه3امتیاز (34 رای)
حدیده کاری چیست؟ (معرفی حدیده کاری لوله)

وقتی بر روی فلزات که به صورت میله هستند عملیات براده برداری صورت می‌گیرد تا وسایلی مانند پیچ و ... ساخته شوند آن را حدیده کاری می‌گویند. در واقع براده برداری از آهن آلات، حدیده نام دارد. این وسیله را می‌توان این گونه شرح داد: مهره‌های دندانه دار است، بر روی این دندانه‌ها شیارهایی قرار دارد که باعث می‌شود لبه‌های تیز و برنده‌ای بر روی این مهره‌ها قرار بگیرد تا بتواند فلز را ببرد. این محصول سطح خارجی محصولات را برش می‌دهد.

در این مقاله به ابزار و روشی که به حدیده کاری معروف است می‌پردازیم و امیدواریم از این مطلبی که در حدود 4 دقیقه از شما زمان می‌برد نهایت استفاده را داشته باشید.

مشاهده نسخه pdf مقاله : حدیده کاری چیست؟

جنس حدیده

این محصول را با چند نوع آلیاژ از جمله قطعات فولادی، آلومینیومی، برنج، چدن، مس، استیل و... به دو صورت اینچی یا متریک قابل تولید است. البته باید بدانید که هر کدام از این آلیاژها خواص و کاربرد خود را دارند و شیوه نگهداری آنها با هم متفاوت است.

به طور مثال اگر دنده‌ها از قطعات فولادی ساخته شده باشند بهتر است که روغن به ابزار زده شود تا عملیات براده برداری بهتر انجام شود. برای شیارهای آلومینومی، نفت اثر مناسب‌تری بر روی دنده‌ها دارد و برای آلیاژهای برنج یا چدن نیازی به روغن‌کاری و... نیست.

انواع حدیده

این محصول در دو نوع زیر وجود دارد:

  1. نوع ماشینی (نیمه اتومات)
  2. دستی (که به آن جغجغه‌ای نیز می‌گویند)

اگر از جنس قطعات فولادی باشد از فولاد کم کربن یا استیل 306 و 304 ساخته می‌شود و به گونه‌ای می‌سازند که دندانه‌هایش تیز باشند و به همین خاطر به آنها تندبر یا فولاد پرکن نیز می‌گویند. این محصول در دو نوع درزدار و بدون درز تولید می‌شود.

منظور از حدیده درزدار این است که در امتداد شیارها یک شکاف داشته باشد و به آن شکاف درز می‌گویند. قطر نوع درزدار از 0.1 تا 0.3 میلی‌متر است که قابلیت تغییر نیز دارد. محصول بدون درز نیز هیچ گونه شکافی ندارد و با قطرهای ثابتی تولید می‌شود.

شاید برایتان جالب باشد که بر روی حدیده بدون درز یک شیار کوچک تعبیه کردند که در صورت تمایل مصرف کننده این شیار بریده شود و به حدیده درزدار تبدیل شود. انواع این محصول را می‌توان به صورت خلاصه اینگونه معرفی نمود:

حدیده گرد شکاف دار

قطعات فولادی که دایره شکل هستند و در امتداد یکی از دندانه‌ها یک شکاف کوچک قرار دارد. برای توضیح بیشتر لازم است که بگوییم وظیفه و کارکرد اصلی این شکاف‌، تنظیم دقیق است. در این نوع سه پیچ کوچک برای تنظیم بهتر در دسته حدیده تعبیه شده است.

حدیده دو نیم

از دو قطعه آزاد تشکیل شده که در دسته قرار می‌گیرد و یک پیچ کوچک برای تنظیم دارد.

حدیده شش گوش

این نوع بیشتر برای ترمیم کاربرد دارد و برندگی کمتری دارد.

کاربرد حدیده

اگر بخواهیم این محصول را از نظر کاربری بررسی کنیم این نتیجه حاصل می‌شود که بسته به کاربرد آن نیز تنوع حدیده وجود دارد. یعنی بین براده برداری برای لوله با پیچ تفاوت هست. این محصول را می‌توان در موارد زیر دسته‌بندی کرد:

  • حدیده لوله
  • حدیده چند پارچه
  • حدیده یک پارچه
  • حدیده دستی

حدیده یک پارچه

اگر پیچ‌بری فقط با قطرهای مشخص و معین بکار برده شود از حدیده یک پارچه استفاده می‌کنند. پیچ‌های فولادی تا 16 میلی‌متر، فلزات سبک تا 20 میلی‌متر و پیچ‌های برنزی تا قطر 33 میلی‌متر مورد استفاده قرار می‌گیرد. این نوع حدیده در دو نوع گرد و شش‌گوش است که با توجه به توضیح بالا شش گوش بیشتر کاربرد ترمیمی دارد.

حدیده چند پارچه

اصولا در پیچ‌هایی که بزرگتر باشند حجم براده‌های آهن بیشتر است و نمی‌توان آنها را با یک مرتبه براده‌برداری به صورت کامل انجام داد. برای همین نمی‌توان از یک پارچه استفاده کرد و در نتیجه در چند مرحله به آرامی پارچه‌ها را به هم نزدیک می‌کنند تا دندانه‌ها در کنار هم کامل شوند و عمل براده‌برداری صورت بگیرد.

برای پیچ‌هایی که قطر آنها متوسط باشد نیز باید از چند پارچه استفاده کرد زیرا محیط خارجی آن به صورت چهار گوش است و برای همین کار را کمی دشوار می‌کند به این دلیل که باید یکی از پارچه‌ها داخل حدیده به صورت ثابت قرار گیرد و پارچه دیگر توسط پیچ، قابل تنظیم باشد.

حدیده لوله

حدیده لوله

برای حدیده کردن لوله فولادی به طور معمول از دو یا چهار پارچه استفاده می‌کنند. پارچه‌های این نوع کاربری طوری ساخته می‌شوند که بتوان با یک دست، پیچ‌هایی که دارای گام مساوی را حدیده کاری کرد. از آن جایی که لوله‌ها را برای آب بندی بیشتر استفاده می‌کنند آنها را به فرم مخروطی می‌سازند تا پارچه هم به درستی و استاندارد جا بیفتد.

اگر بخواهند لوله را با کمک این وسیله براده برداری کنند، نیاز است که چند نکته مهم را مدنظر قرار دهند تا از یاد نرود! ابتدا باید سعی داشت که هدایت لوله به درستی انجام شود و هیچ انحرافی در آن نباشد برای همین در قسمت عقب پارچه‌ها که به پشت پارچه نیز معروف است آن را گیر می‌اندازند.

حدیده‌های چهار پارچه به کمک گردان‌، لوله‌ها را به حرکت در می‌آورند تا بتوانند لوله را در شعاع کم حرکت بدهند. نکته مهم این است که استفاده از دو یا چهار پارچه برای لوله به این خاطر است که نیرو وارد بر ابزار تحت زاویه 120 درجه انجام می‌گیرد تا مقطع لوله پهن نشود.

علامت اختصاری پیچ‌های لوله حرف R است که در کنار آن یک عدد قرار می‌گیرد آن عدد، نشان دهنده قطر داخلی یا همان قطر آبدهی بر حسب اینچ است.

اجزا مختلف حدیده

این وسیله از 5 قسمت اصلی تشکیل شده است که می‌توان این گونه توضیح داد که:

  • قسمت اول بدنه آن است که شکل و فرم دندانه‌های رزوه بر روی آن قرار گرفته است.
  • قسمت دوم سوراخ‌های محیط است که برای محکم‌تر شدن حدیده بر روی دسته حدیده قرار می‌گیرد.
  • قسمت سوم پیچ تنظیم است که می‌توان به کمک آن میزان و عمق دندانه را  نسبت به سطح میله تنظیم کرد.
  • قسمت چهارم این وسیله با دندانه‌هایی رو برو هستیم که عمل براده برداری از سطح فلز را انجام می‌دهند.
  • و قسمت پنجم دسته که محل قرار گیری حدیده است.

حدیده ماشینی

در مورد این قسمت باید بگوییم که ماشین‌های متعددی برای این کار تولید شده‌اند که ابعاد مختلفی را حدیده می‌کنند و حتی بعضی از آنها به خاطر قوی بودن پرتال‌های داخل دستگاه توان رزوه‌زنی از میلگرد را نیز دارند. در نوع برقی بدون فشار و نیروی انسان، کار رزوه زنی و براده برداری انجام می‌شود.

مراقبت و نگهداری صحیح از حدیده

  • هیچ وقت از دسته آن به عنوان چکش استفاده نکنید!
  • پس از هر بار استفاده وسیله را از دسته جدا کرده و آن را تمیز نمایید.
  • در حین رزوه کاری به اندازه کافی آب صابون مصرف کنید تا اصطکاک کمتر شود.
سوالات و نظرات کاربرانشما کاربران عزیز میتوانید نظرات و سوالات خود را در این بخش ثبت کنید
بارگذاری مجدد