لوله گوشتدار چیست و چه کاربردی دارد
دسترسی سریع به محتوای این مطلب
لوله های متنوعی در بازار محصولات فولادی یافت می شوند که از جمله این محصولات می توان به لوله های گوشتدار اشاره کرد. این دسته از محصولات فولادی به دلیل ضخامت بالای دیواره ها به نام لوله گوشتی یا لوله فولادی ضخیم شناخته می شوند. محصولات بسیار ضخیم قابلیت جوش پذیری نداشته و تفاوت عمده آنها با لوله های درز مستقیم در همین رابطه است. در ادامه به معرفی این محصول و کاربرد لوله گوشتدار خواهیم پرداخت.
معرفی لوله گوشتدار
با توجه به روش تولید لوله گوشتدار می توان گفت که با کمی تفاوت، زیر مجموعه ای از انواع لوله مانیسمان محسوب می شود و ضخامت بالای این گونه لوله ها از جمله ویژگی های منحصر به فردی است که آن ها را در بازار محصولات فولادی متمایز می سازد. معمولا به منظور بهره برداری پروژه های عظیم یا انتقال مایعات بین شهری از لوله گوشتدار کمک گرفته می شود.
انواع لوله گوشتدار
لوله های جدار ضخیم یا همان لوله های گوشتدار، به محصولاتی فولادی گفته می شود که نسبت قطر خارجی به ضخامت دیواره در آن ها کم است و در نتیجه استحکام بسیار بالایی در برابر فشار و ضربه دارند. این لوله ها در دسته بندی های مختلفی بر اساس نوع تولید و جنس قرار می گیرند. یکی از انواع رایج، لوله گوشتدار درزدار است که از ورق های فولادی با ضخامت بالا تولید شده و با جوشکاری به شکل لوله درمی آید. این نوع لوله به دلیل تنوع در سایز و قیمت مناسب، در ساخت سازه های سنگین صنعتی و خطوط انتقال سیالات با فشار بالا کاربرد فراوانی دارد.
نوع دیگر، لوله گوشتدار بدون درز است که از طریق فرآیند extrusion یا کشش شمش های فولادی ساخته می شود و هیچگونه درز جوش در طول آن وجود ندارد. این لوله ها بالاترین تحمل فشار و دما را دارند و در صنایع حساس نظیر پتروشیمی، نفت و گاز و نیروگاه ها استفاده می شوند. همچنین، لوله های مانیسمان (نوعی لوله بدون درز) نیز در این دسته جای می گیرند. با توجه به نوسانات قیمت آهن و هزینه های بالای تولید لوله های بدون درز، انتخاب بین این دو نوع بستگی مستقیمی به بودجه پروژه و سطح ایمنی مورد نیاز دارد. در هر صورت، لوله گوشت دار به دلیل دوام و طول عمر بالا، سرمایه گذاری بلندمدت محسوب می شود.
کاربرد لوله صنعتی گوشتدار
لوله های ضخیم یا همان لوله گوشتدار فولادی کاربردهای متنوعی دارند اما اغلب، در موارد زیر مورد استفاده قرار می گیرند:
- موارد صنعتی
- انتقال مایعات
- پروژه های پتروشیمی
- به منظور انتقال آب در مسافت های طولانی
- به عنوان محصولات تحت فشار
- ماشین سازی
- هیدرولیک
- و…
منظور از لوله گوشتدار همان محصولاتی با ضخامت بسیار بالا نسبت به سایر لوله ها است که اغلب در شرایط محیطی سخت مورد استفاده قرار می گیرند. با توجه به اینکه ضخامت لوله گوشتدار نسبت به سایر لوله ها بالاتر است، طبیعتاً وزن آن نیز بالاتر از حد معمول خواهد بود بر همین اساس ارزش و قیمت پایه آن نسبت محصولات معمولی بالاتر است.
مزایای لوله گوشتدار
لوله های گوشتدار به دلیل ضخامت بالای دیواره، از استحکام و دوام بسیار بالایی در برابر فشارهای داخلی و ضربات خارجی برخوردار هستند که طول عمر سیستم را افزایش می دهد. این لوله ها در برابر خوردگی و سایش نیز مقاومت خوبی نشان می دهند و برای انتقال سیالات خورنده یا ساینده مناسبند. اگرچه هزینه اولیه این لوله ها بالاست، اما مقاومت مکانیکی عالی آن ها باعث کاهش هزینه های تعمیر و نگهداری در بلندمدت می شود. همچنین، این لوله ها قابلیت اتصال دهی مطمئن و ماشین کاری آسانی دارند که نصب آنها را در پروژه های حساس تسهیل می کند.
معایب و محدودیت های لوله گوشتدار
مهم ترین عیب لوله های گوشتدار، وزن سنگین و حجم بالای آن هاست که فرآیند حمل و نقل و جابجایی در کارگاه را دشوار و پرهزینه می کند. همچنین، به دلیل مصرف بیشتر متریال فولادی، قیمت نهایی این لوله ها نسبت به لوله های معمولی و نازک دیواره بسیار بالاتر است. در برخی موارد، اگر پروژه نیازی به تحمل فشار بالا نداشته باشد، استفاده از این لوله ها نوعی هدررفت سرمایه محسوب می شود. علاوه بر این، برای خم کردن و شکل دهی به این لوله ها نیاز به تجهیزات سنگین و خاص است که محدودیت هایی را در اجرای ایجاد می کند.
روش تولید لوله گوشتدار
روش تولید لوله گوشتدار بسته به نوع آن (درزدار یا بدون درز) متفاوت است. لوله های درزدار گوشتدار از خم کردن ورق های فولادی ضخیم و جوشکاری لبه های آن ها به یکدیگر تولید می شوند. در مقابل، لوله های بدون درز (مانند مانیسمان) با استفاده از فرآیندهای پیچیده تر مانند نورد گرم یا اکستروژن شمش فولادی ساخته می شوند که هیچ درز جوشی ندارند. پیچیدگی فرآیند تولید و استانداردهای سخت گیرانه در لوله های بدون درز، از جمله دلایل اصلی تفاوت نرخ ها و تأثیر بر قیمت لوله مانیسمان در بازار نسبت به انواع درزدار است.
تولید کنندگان لوله گوشتدار ضخیم بار
عمده تفاوت لوله های ضخیم و نازک در جداره آن ها، تکنولوژی به کار رفته در روند تولید و کاربرد هر کدام است. لوله گوشتدار ضخیم تر از شیوه نورد گرم و محصولات نازک تر از شیوه نورد سرد فولاد تولید و سایزبندی می شوند. بر همین اساس خواص مکانیکی آنها با یکدیگر کاملا متفاوت خواهد بود. لوله های گوشتدار با توجه به ضخامت بالا، شیوه تولید خاص خود را دارند. برای تولید لوله گوشتدار صنعتی از شمش فولادی استفاده می شود. از تولیدکنندگان محصول صنعتی گوشتدار ایران، می توان به کارخانه های زیر اشاره نمود:
- کارخانه فولاد سمنان
- کارخانه پروفیل سپنتا
- کارخانه فولاد سازی اهواز
- و…
خوشبختانه فولادسازان ایرانی موفق به تولید لوله ضخامت بالا و یا همان لوله مانیسمان گوشتدار شده اند.
ویژگی های لوله گوشتدار
با توجه به شرایط تولید این قبیل از محصولات فولادی و مواد اولیه آن همواره باید دقت نمود که محصول فولادی موردنظر خود را به درستی انتخاب نماییم. تنوع لوله های فولادی موجب گردیده طیف وسیعی از انتخاب پیش روی متقاضی قرار گیرد. این قبیل محصولات براساس استانداردهای ملی و بین المللی به مرحله تولید می رسند و لوله گوشتدار نیز از این قاعده مستثنی نیست. لوله های صنعتی حاصل اعمال فرآیندهای حرارتی بر روی شمش های فولادی هستند. موارد زیر از جمله ویژگی های منحصر به فرد لوله گوشتدار هستند:
- ضخامت
- وزن بالا
- قابلیتهای عدم جوش پذیری
- مورد استفاده در پروژه های عظیم
- مقاومت بسیار بالا
- مستحکم
- قادر به تحمل فشار
- و…
شیوه تشخیص لوله گوشتدار صنعتی
تیوب های گوشتدار اصولا برای انتقال مایعات مورد استفاده قرار می گیرند اما ضخامت آنها از حد معمول بالاتر است. اصولا این ضخامت از چندین میلی متر تا چندین سانتی متر متغیر بوده و به دلیل ضخامت بالا با نام گوشتدار یا ضخیم بار شناخته می شود. این دسته از محصولات مانند لوله های درز مستقیم و یا مانیسمان از فرآیند نورد با ماده اولیه شمش فولادی تولید و روانه بازار می شوند.
انواع لوله های ضخیم براساس سایز تقریبی نام گذاری می شوند. به عنوان مثال محصولاتی با ضخامت ۱۰ میلی متر با نام گوشتدار ۱۰ میل و محصولی با ضخامت ۲۰، با نام گوشتدار 20 میل شناخته می شوند. از ویژگی های لوله گوشتدار می توان به سازگاری این قبیل از محصولات با شرایط سخت، قرار گرفتن در محیط های مرطوب و مستعد بارش، کارایی در فواصل زیاد، مقاومت بسیار بالا و عوامل این چنینی اشاره کرد. به منظور محاسبه دقیق ضخامت می توان قطر بیرونی و درونی را از یکدیگر کسر نمود تا ضخامت محصول را به صورت تقریبی محاسبه کرد. به منظور آشنایی بیشتر با این قبیل محصولات، شناخت تولیدکنندگان و دریافت مشاوره رایگان با کارشناسان مرکز آهن در تماس باشید.
در این مقاله به معرفی لوله گوشتدار و ویژگیهای این محصول پرداختیم. لوله ضخیم بار به دلیل بالا بودن ضخامت، دارای کاربردهای خاصی است. برای اطلاع از قیمت لوله فولادی و مشخصات آن می توانید با کارشناسان فروش مرکزآهن تماس بگیرید.
سوالات متداول
تفاوت اصلی لوله گوشتدار با لوله معمولی در ضخامت دیواره آن هاست؛ لوله گوشتدار ضخامت بسیار بیشتری دارد که استحکام و تحمل فشار بالایی را به آن می دهد، در حالی که لوله معمولی ضخامت کمتر و کاربرد عمومی تری دارد.
خیر، لوله گوشتدار همان لوله مانیسمان نیست؛ مانیسمان نوعی لوله بدون درز است، اما لوله گوشتدار می تواند هم بدون درز (مانیسمان) و هم درزدار باشد، مشروط بر اینکه ضخامت دیواره آن زیاد باشد.
ضخامت لوله گوشتدار بر اساس استانداردهای بین المللی و نیاز مهندسی پروژه تعیین می شود و به فاکتورهایی مانند فشار کاری، دمای سیال، قطر لوله و نوع مواد شیمیایی عبوری بستگی دارد.
بله، لوله گوشتدار به دلیل ساختار مستحکم و دیواره ضخیم، بهترین گزینه برای خطوط لوله کشی با فشار بالا، انتقال سیالات سنگین و صنایع نفت و گاز می باشد.
عوامل مؤثر بر قیمت لوله گوشتدار شامل نوسانات قیمت آهن و مواد اولیه، نوع لوله (بدون درز یا درزدار)، برند تولید کننده، ضخامت و سایز لوله، و هزینه های حمل ونقل است.
انتخاب بین لوله گوشتدار درزدار یا بدون درز به نوع کاربرد بستگی دارد؛ لوله بدون درز برای فشارهای بسیار بالا و حساس بهتر است، اما لوله درزدار برای اکثر مصارف صنعتی سنگین قیمت مناسب تری دارد.
بله، لوله گوشتدار به دلیل سختی و استحکام مناسب، به راحتی قابلیت برش، تراشکاری، سوراخ کاری و سایر عملیات ماشین کاری را برای اتصال به قطعات دیگر دارد.
مرکزآهن، مرجعی تخصصی و به روز برای کسب دانش و اطلاع از آخرین تحولات بازار آهن و فولاد است. با وبلاگ جامع ما، همیشه از آخرین اخبار و اطلاعات این صنعت آگاه باشید.